Halıcılık Sanatı

Halı yapımında kullanılan kök boyası çeşitli bitkilerden elde edilmektedir.
Bu bitkilerin başlıcaları; soğan kabuğundan koyu sarı renk; ceviz kabuğundan koyu kahverengi, krem ve bej renkleri; boya kökünden koyu kırmızı, açık kırmızı, şeker rengi ve tarçın rengi; somak’tan kirli sarı; sarıkızotu’ndan tarçın rengi; sarıkızotu-indigo Hindistan’da yetişen bir bitkidir) karşımından yeşil renk; palamut’tan kızıl devetüyü, açık devetüyü ve gri renkler; mazı’dan koyu sarı; kızılçam kabuğundan sarı, kızıllı sarı, tarçın sarısı; adaçayı’ndan fildişi rengi ve bej rengi elde edilir.
Devamı »

Yağcıbedir Halıları, Balıkesir’in Sındırgı ve Bigadiç köylerinde yörükler tarafından dokunan ve dokuyan insanların yaşamlarını halılarına aktardığı bir halı türüdür. Üç çeşidi vardır:

Karagöz
Heybesulu
Yedielli
Yağcıbedir Halılarında 4 ana renk (Al, nariç, ak, ve gök) hakim renktir. Kök boyası ile boyanan iplerin renkleri halılar kullanıldıkça parlar.

Dünyada Türk düğümü olarak bilinen Gördes tekniği ile ilmeklenir. 1 dm²’sinde 1400-1600 düğüm, 1 cm’sinde de 30-35 ilmek bulunur. Bu yüzden halıların ömrü 150-200 yıldır. Dokunan motiflerin tamamının bir anlamı vardır.
Devamı »

Do kunan halıların hammadesi yündür. Taşpı nar halılarının atkı, çözgü ve düğüm iplerinin yün olması geleneği günümüze kadar titizlikle korunmuştur. Yün ipler doğal kök boyalarla, yenilerde de kısmen sentetik boyalarla boyanmaktadır.
İstanbul yöresi halılarında günümüze kadar ge len en yeni nakış-dikiş “Altı Göbekli Halı” bezemesidir. Günümüz Taşpınar halısı desenleri özgün bir karak tere sahiptir. Desenlerin büyük bir bölümünün nasıl ortaya çıktığı bilinmemektedir. Aksaray halıları “Taş pınar Halısı” ismiyle tanınmaktadır.
Taşpınar Halılarında kaliteyi belirleyen bir öğe de düğüm sayılarıdır.
Eski Taşpınar’larda 10 x 10 cm²’lik alanda 40 x 45 düğüm vardır.
Günümüzde elle eğrilmiş iple dokunan bir halıda 10 x 10 cm²’de 30 x 35 düğüm görülmektedir.

Devamı »

Kırmızı halı, büyük kutlamalar, açılışlar, galalar veya resmî ziyaretler sırasındaki karşılama ve uğurlama törenlerinde protokoldeki kişilerin geçiş yollarına sermek için kullanılan aksesuar.

Kırmızı, her dönemde iktidarın rengi olmuştur. Eski Roma’da generaller, soylular ve birinci sınıf vatandaşlar kırmızı giysiler giyerlerdi. Bu renk, daha sonra imparatorlukların ve nihayet kilisenin resmi rengi oldu. Buna karşılık, protokol kuralları gereği kırmızı halının kullanılışı tamamen rastlantısal bir olaya bağlıdır. Napolyon’un resmi törenler, sivil ve askeri öncelikler ve unvanlar’a ilişkin 13 Temmuz 1804 tarihli kararnamesinde bile kırmızı halıdan söz edilmemiştir..
Devamı »

Gördes halısı, Manisa (il)’inin Gördes ilçesi yöresine özgü özellikler taşıyan halı türüne denir. Figür ve motifleri geçmişin izlerini yaşatmaktadır.
Anadolu Türk halılarının düğüm tekniğine isim veren Gördes halıcılığı 17. yüzyıl’dan itibaren yayılmaya başlamış ve Gördes Batı Anadolu’nun önemli halı merkezlerinden biri haline gelmiştir.Hiç bir ustasının adı belli değildir.Çevresini,doğayı,duygu ve hayellerini ilmek ilmek,iplikleredolayan o genç kızların,kadınların adları,sanları asla bilinmez.Bilinen sadece yöresinin adıdır.
Gördes düğümünde, halının tüylü kısmı eskise bile bağlantı yapan kısmı asırlarca kilim gibi kullanılır, desenini kaybetmez. 10 cm2’de 3600 düğüm ile çok ince ve sanatkârane bir işçilik gösterir. Malzeme ise eski Gördes halılarının değerini arttıran en önemli unsurdur. Tamamen koyun tüyü olan yapağıdan, el ile iğrilerek yapılır. Halıların ayrı bir özelliği de kullanılan renklerin doğada yetişen bitkilerin köklerinden elde edilmesidir.
Tarihi Gördes halılarını İstanbul Türk ve İslam Eserleri Müzesi, Sultanahmet Camii, Konya Mevlana Müzesi’nde görmek mümkündür.
Devamı »

Manisa’nın Demirci ilçesinde halıcılık yüzyıllardan beri faal bir geçim kaynağıdır. Orta Asya ‘dan Türkler tarafından Anadolu’ya getirilen halıcılık, Selçuklular tarafından daha da iyileştirilerek Anadolu’nun her tarafına iletilmiş ve bu arada Demirci’ye getirilmiştir.
Osmanlı imparatorluğu zamanında hükümdarlıkça Demirci’ye gönderilen malzeme ve desenler Demirci’de dokunulmuş olup saraylarda kullanılmıştır. 1990′lı yıllarda Demirci de önemli bir yapısal değişime uğramıştır. Makina halıcılığı alanında büyük yatırım ve tesisler kurulmuştur. Fakat Demirci tesislerini geliştirememesi ve piyasaya ayak uyduramaması sonucu piyasadaki pazarını büyük bir kısmını kaybetmiştir. Demirci makina halıcılığında kaybettiği bu pazarı duvardan duvara ve cami halıcılığı ile piyasaya geri dönmüştür. Cami halısında Türkiye’de ve yurt dışında pazarın büyük kısmını ele geçirmiştir
Devamı »

Acem halısı, İran halısına verilen addır. Aslında, çoğunluğu ve en iyileri İran’daki Azeri, Türkmen ve Kaşkay gibi Türk halklarınca dokunan, başka bir deyişle Türk halılarıdır.
Düğüm tarzları da Türkiye’de dokunan halılardan farklıdır. Acem düğümü veya İran düğümü denilen dokuma tarzı Gördes düğümü veya Türk düğümü şeklinde anılan dokuma tarzından daha gevşek olup, kalite ve dayanıklılık açısından daha zayıftır.
Devamı »